Bipolar Psikoterapisi

Kullandığınız ilaçlar gibi, psikoterapinin de değişik akımları, değişik dozları bulunur. Fakat sizin için önemli olan bipolar bozukluk konusunda araştırmalarca kanıtlanmış bir psikoterapi modeli seçmek olmalıdır. Öncelikle terapistinizin bipolar bozuklukla daha önceden çalışmış, bu konuda uzmanlaşmış bir terapist olması önemlidir. Hastalık konusunda sizin onu değil, onun sizi bilgilendirdiği, terapiye hastalık bilgisini de ekleyebilen bir terapist olması gereklidir. Aynı zamanda sizin sağlığınız için ilaçlarınızı düzenleyen doktorunuz ile iletişime geçip entegre çalışacak bir terapist olması gerekmektedir. Terapistinizin bipolar bozukluğun biyolojik temelini kabul eden ve bu konuda sizi bilgilendiren bir terapist olması önemlidir.

Bipolar bozuklukta araştırmalarca kanıtlanmış 3 çeşit psikoterapi modeli bulunmaktadır: bilişsel davranışçı terapi, kişilerarası ve sosyal ritm terapisi ve aile odak terapisi.

Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT): Bu terapi modeli, depresyon ve kaygı bozuklukları konusunda en etkili terapilerden biridir. BDT konusunda uzman bir terapist, kendiniz, geleceğiniz ve dünya hakkında olumsuz düşüncelerinizi değiştirmeyi ve gerçekdışı düşüncelerinizi günlük deneyler ile test etmeyi gösterir. Terapi ilerledikçe olaylar hakkında daha uyumlu bir bakış açısı geliştirmenizi ve depresyonda daha aktif bir hayat sürmenizi sağlar. Bipolar bozuklukla çalışan her terapide olduğu gibi BDT de psikoeğitim modülü içermektedir. BDT, bipolar bozukluk yanında bir kaygı bozukluğu ya da obsesif-kompulsif bozukluğunuz da varsa onları geçirmede de oldukça etkilidir. BDT, araştırmalarca daha az mani dönemine etki etmese de daha az depresif dönem ve mani döneminde daha az dalgalanma ve daha iyi sosyal işlevsellik sağladığı gösterilmiştir.

Kişilerarası ve Sosyal Ritm Terapisi (KSRT): Kişilerarası psikoterapi, depresyonda araştırmalarca kanıtlanmış bir tedavi modelidir. Aynı zamanda uyku-uyanıklık zamanı gibi sosyal ritm öğeleri eklenerek bipolar bozukluğa uyarlanmıştır. KSRT’de gündelik hayatınızdaki kişilerarası ilişkilerinizi düzenlemede ve günlük aktivite ve uyku düzeninizi belirlemede yardım alırsınız. KSRT, araştırmalarda bipolar bozukluğun tekrar ortaya çıkan dönemlerini geciiktirmede etkili bulunmuştur. Maniden çok depresyona etkilidir.

Aile Odak Terapisi (AOT): Aile odak terapisi, hem sizi hem ailenizi bipolar bozukluk konusunda eğitir ve stresle başa çıkma yöntemleri ile hem ailenize hem size etkili beceriler geliştirme konusunda yardımcı olur. Böylece bipolar bozukluk dönemleri geçirmenizi kolaylaştıran stres faktörlerini engellemiş olursunuz. AOT, bipolar bozuklukta araştırmalarca etkisi kanıtlanmış bir tedavi modelidir. Yine maniden çok depresyona koruyucu etkisi bulunmaktadır.

Diyalektik Davranış Terapisi (DDT): Diyalektik davranış terapisi, yeni nesil kabullenme terapilerinden biridir. Olumsuz duygulara tahammülü ve onları kabullenmeyi, böylece değiştirmeyi öngörür. Diyalektik davranış terapisi, ayrıca bu duygulara tahammül etmek için bazı becerileri öğrenmeniz gerektiği varsayımını kabul ederek bireysel psikoterapi yanında grup beceri eğitimi de alarak becerileri öğrenmenizi sağlar. Sınır kişilik bozukluğunda oldukça etkili bir tedavi yöntemidir. Bu nedenle bipolar bozukluk yanında kişilik bozukluğu tanı olarak konulduysa size etkili olabilecek bir terapi modelidir. Ayrıca bipolar bozuklukta etkinliği konusunda büyük araştırmalar olmasa da, küçük pilot uygulamalarda bipolar bozuklukta etkili olduğu gösterilmiştir. Özellikle bir araştırmada çocuk ve ergen bipolar bozukluğunda oldukça etkili olduğu bulunmuştur.

Farkındalık Temelli Bilişsel Terapi (FTBT): Son dönemde oldukça ilgi gören başka bir terapi modeli de FTBT’dir. FTBT, sekiz haftalık bir programdır ve farkındalık meditasyonu ve bilişsel terapiyi birleştiren bir yapıdadır. İstenmeyen düşünceler, hisler ve duyguları farketmeye ve onları kabullenmeye odaklanır. Kronik depresyonda oldukça etkili olduğu araştırmalarca kanıtlanan FTBT’nin bipolar bozuklukta büyük araştırmalarla etkinliği gösterilmemiştir; fakat küçük pilot gruplarla yapılan çalışmalarda etkili olduğu düşünülmektedir.