Kaygı Bozuklukları

Kaygı bozuklukları, bipolar bozukluğu bulunan bireylerin en sık karşılaştıkları bozukluklardan biridir. Bipolar bozukluk için önemli olan kısmı ise, kaygı bozukluklarının antidepresanlar ile tedavi edilme olasılığıdır. Antidepresanlar kaygıyı gidermede oldukça işlevsel olsa da bipolar spektrum bozukluklarında bir hipomani veya mani atağını tetiklemesi açısından sakıncalı olabilir. Böyle durumlarda antidepresanlarla aynı derecede etkili, hatta bazen daha etkili olabilen psikoterapi modellerinden destek almak gerekir.

Aşağıda belirli kaygı bozuklukları kısa kısa anlatılmıştır:

Sosyal Fobi: Sosyal fobi adı üzerinde sosyal durumlarda yaşanan kaygıyı anlatmak için kullanılan bir terimdir. Sosyal ortam olmadığında herhangi bir kaygı özelliği göstermez. Kişinin sosyal ortamlarda başkaları tarafından değerlendirilecek olmasının yarattığı bir korku ve kaygı söz konusudur. Sosyal fobi yaşayan kişi, davranışının veya görüntüsünün başkaları tarafından olumsuz olarak değerlendirileceği, küçük düşeceği ve utanacağı korkusuyla toplumsal ortamlarda yoğun kaygı ve korku yaşar, böyle toplumsal ortamlardan kaçınabilir. Bu kaygı ve kaçınma durumu altı ay ya da daha uzun sürerse sosyal fobi tanısı değerlendirilir. Sosyal fobide işe yarayan en etkili tedavi yöntemi, Bilişsel Davranışçı Terapidir (BDT).

Panik Bozukluk: Panik ataklar, dakikalar içinde doruğa ulaşan ve kalbin hızlı atması, çarpıntı, terleme, titreme, soluğun daralması veya boğuluyor gibi olma, soluğun tıkandığının duyumsanması, göğüs ağrısı veya göğüste sıkışma, bulantı veya karın ağrısı, baş dönmesi, sersemleme, üşüme veya ateş basması, uyuşma, kendine yabancılaşma, delirme korkusu ve ölüm korkusu gibi özelliklerin bulunduğu bir psikolojik bozukluktur. Bu özelliklerin en az dördünün ya da daha fazlasının bulunduğu ataklar, söz konusu olduğunda panik bozukluk yaşandığı söylenebilir. Bir ataktan sonra bile kişi, bir ay süreyle başka panik ataklar olacağı korkusu gösterirse ve kaçınma davranışları başlarsa panik bozukluk tanısı değerlendirilir. Panik bozukluğun en etkili tedavisi, Bilişsel Davranışçı Terapidir (BDT).

Agorafobi: Toplu araçları kullanma, açık yerlerde bulunma, kapalı yerlerde bulunma, sırada bekleme ya da kalabalık bir yerde bulunma, tek başına evin dışında olma gibi durumların iki tanesi ile ilgili yoğun bir kaygı veya korku duyma gibi durumlara agorafobi denmektedir. Bu durumlarda duyulan yoğun kaygı veya korku nedeniyle kişi, bu durumlardan kaçınır. Bu kaçınma, korku ve kaygı durumu süreklidir ve olaya göre değişken değildir. Diğer kaygı bozuklukları gibi agorafobi durumunda en etkili tedavi Bilişsel Davranışçı Terapidir (BDT).

Yaygın Kaygı Bozukluğu: En az altı aylık bir süre ile bir takım olaylarla ilgili yoğun kaygı ve korku hissetme durumudur. Özellikle endişe, bu kaygı durumunda etkilidir. Kişi, endişesini ve kuruntularını denetim altına almakta güçlük çeker ve sürekli gergin olma, huzursuzluk, kolay yorulma, dikkatte ve odaklanmada zorluk, kolay öfkelenme ve kas gerginliği, uyku bozukluğu gibi belirtilerin üçünü gösterebilir. Yaygın kaygı bozukluğunda da en etkili tedavi yöntemi tek başına Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) ve bazen hem ilaç hem Bilişsel Davranışçı Terapidir.