Sınır (Borderline) Kişilik Bozukluğu

Sınır kişilik bozukluğu, özellikle bipolar bozukluk ile çok karıştırılan ve bipolar bozuklukla birlikte en çok birlikte görülen ruhsal bozukluklardan biridir. Bir kişilik bozukluğu olduğu için bipolar bozuklukta olduğu gibi depresyon ve mani gibi belirli dönemlerde ortaya çıkan bir bozulma durumu olarak görülmez. Daha çok tüm yaşama yayılan davranış örüntülerinin toplamı denebilir.

Türkiye’de sınır kişilik bozukluğunun İngilizcesi de özellikle klinisyenler arasında yoğun olarak kullanılır. Bu nedenle borderline kişilik bozukluğu da denmektedir.

”Duygudurum değişimleri” ve “düşünce uçuşması”, bipolar bozukluğun tanı kriterleri arasında olsa da sınır kişilik bozukluğunda da görülür. Fakat bu belirtiler aynı zamanda dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunda da gözükmektedir. Bipolar bozuklukta depresyon ve mani dönemleri dışında gündelik hayatta işlevselliğin bozulması çok karşılaşılan bir durum değildir. Duygudurum değişimleri, günler ve haftalar boyunca sürer. Sınır kişilik bozukluğunda ise işlevselliğin bozulması gündelik yaşamda sürekli olan bir durumdur ve duygudurum değişimleri günlerce veya haftalarca yerine birkaç saat boyunca sürebilir ve çevresel değişkenlere daha çok bağlıdır.

Özellikle kişilerarası ilişkilerde, benlik algısında, duygulanımda tutarsızlık olması ile ve dürtüsellikle belirgin hale gelen sınır kişilik bozukluğunda şu belirtilerin en az beşinin bulunması ile tanısı konur: Terkedilmeden kaçınmak için çılgınca çaba gösterme, gözünde aşırı büyütme ve yerin dibine sokma arasında gelip giden, tutarsız kişilerarası ilişkiler, tutarsız bir benlik algısı ya da kendilik duyumu, kendine kötülüğü dokunabilecek en az iki alanda dürtüsellik (para harcama, cinsellik, madde kullanımı, güvensiz araba kullanma), yineleyici intihar davranışları, girişimleri ya da özkıyım davranışları, duygulanımda tutarsızlık (yoğun dönemsel öfori, kolay kızma ya da birkaç saat sürebilen bir bunaltı hali), süreğen bir boşluk duygusu, yoğun bir öfke duyma ve öfkeyi denetlemekte güçlük çekme, zorlanma ile ilintili, gelip geçici kuşkucu düşünceler.